تلاش امروز، تضمین فردای بهتر است
سلامت و پزشکی

از کجا بفهمیم سندروم روده تحریک پذیر داریم؟ علائم + تشخیص IBS

اگر درد یا ناراحتی مکرر شکم دارید و هم‌زمان عادت دفع شما تغییر کرده است؛ مثلاً دچار اسهال، یبوست یا تغییر شکل و تعداد مدفوع می‌شوید، ممکن است علائم شما با سندروم روده تحریک پذیر (IBS) مطابقت داشته باشد. با این حال، صرفاً داشتن نفخ، دل‌درد یا یبوست به معنی ابتلا به IBS نیست و تشخیص قطعی باید بر اساس الگوی علائم، مدت آن‌ها و در صورت نیاز بررسی پزشکی انجام شود. طبق معیارهای رایج Rome IV، درد شکمی عودکننده که به‌طور متوسط حداقل یک روز در هفته طی سه ماه اخیر وجود داشته باشد و با دفع مدفوع یا تغییر تعداد یا شکل مدفوع ارتباط داشته باشد، از مهم‌ترین معیارهای تشخیص IBS است.

به زبان ساده، اگر دل‌دردهای تکرارشونده دارید که با اجابت مزاج ارتباط دارند و هم‌زمان دفع مدفوع شما از نظر تعداد یا شکل تغییر کرده است، احتمال IBS مطرح می‌شود؛ اما برای اطمینان باید بیماری‌های دیگری که علائم مشابه ایجاد می‌کنند نیز در نظر گرفته شوند.

سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

سندروم روده تحریک پذیر یا IBS یک اختلال شایع در عملکرد دستگاه گوارش است که معمولاً با ترکیبی از درد شکم، تغییر در اجابت مزاج، اسهال، یبوست یا جابه‌جایی بین اسهال و یبوست همراه می‌شود.

در IBS معمولاً آسیب قابل مشاهده‌ای مانند زخم یا تخریب بافتی در دستگاه گوارش وجود ندارد. این بیماری بیشتر به اختلال در تعامل میان مغز و دستگاه گوارش و نحوه عملکرد و حساسیت روده مربوط می‌شود.

نکته مهم این است که IBS با یک علامت منفرد تشخیص داده نمی‌شود. برای مثال، نفخ به‌تنهایی، یبوست به‌تنهایی یا دل‌درد گاه‌به‌گاه الزاماً به معنای سندروم روده تحریک پذیر نیست.


از کجا بفهمیم سندروم روده تحریک پذیر داریم؟

برای اینکه ببینید علائم شما تا چه اندازه با IBS مطابقت دارد، چند سؤال مهم وجود دارد:

۱. آیا درد شکم به صورت مکرر دارید؟

مهم‌ترین علامت IBS، درد شکمی عودکننده است.

این درد ممکن است در قسمت‌های مختلف شکم احساس شود و شدت آن در افراد مختلف متفاوت باشد. بعضی افراد درد را به صورت گرفتگی یا پیچش شکم تجربه می‌کنند و برخی دیگر احساس فشار، سنگینی یا درد مبهم دارند.

اگر درد شکم شما به شکل مکرر اتفاق می‌افتد و با دفع مدفوع ارتباط دارد، احتمال IBS بیشتر مطرح می‌شود.

۲. آیا درد شما با دفع مدفوع ارتباط دارد؟

یکی از نشانه‌های مهم IBS این است که درد شکم با اجابت مزاج ارتباط داشته باشد.

این ارتباط ممکن است به شکل‌های مختلف دیده شود:

  • درد قبل از دفع ایجاد شود و بعد از دفع کاهش پیدا کند.
  • درد بعد از دفع بیشتر شود.
  • شدت درد هم‌زمان با تغییر در وضعیت دفع تغییر کند.
  • احساس کنید با دفع گاز یا مدفوع، فشار شکم کمتر می‌شود.

البته وجود این علامت به تنهایی برای تشخیص کافی نیست و باید همراه با سایر ویژگی‌های بیماری بررسی شود.

۳. آیا تعداد دفعات دفع شما تغییر کرده است؟

تغییر در تعداد دفعات اجابت مزاج یکی دیگر از نشانه‌هایی است که پزشک هنگام بررسی IBS به آن توجه می‌کند.

برای مثال ممکن است فردی که معمولاً روزی یک بار اجابت مزاج دارد، در دوره‌هایی چند بار در روز دفع داشته باشد یا برعکس، فاصله بین دفعات دفع بیشتر شود.

این تغییرات ممکن است به شکل اسهال، یبوست یا دوره‌های متناوب هر دو دیده شوند.

۴. آیا شکل مدفوع شما تغییر کرده است؟

در IBS ممکن است ظاهر مدفوع تغییر کند.

برای نمونه:

  • مدفوع بسیار سفت یا گلوله‌ای
  • مدفوع شل
  • مدفوع آبکی
  • تغییر متناوب بین مدفوع سفت و شل

در معیارهای تشخیصی IBS، تغییر در شکل مدفوع یکی از مواردی است که در کنار درد شکم مورد توجه قرار می‌گیرد.


معیار اصلی تشخیص سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

معیار اصلی تشخیص سندروم روده تحریک پذیر چیست؟
معیار اصلی تشخیص سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

یکی از شناخته‌شده‌ترین معیارهای تشخیص IBS، معیارهای Rome IV است.

بر اساس این معیارها، فرد باید درد شکمی عودکننده، به طور متوسط حداقل یک روز در هفته طی سه ماه گذشته داشته باشد و درد با دست‌کم دو مورد از سه وضعیت زیر ارتباط داشته باشد:

  1. ارتباط با دفع مدفوع
  2. همراه بودن با تغییر در تعداد دفعات مدفوع
  3. همراه بودن با تغییر در شکل یا ظاهر مدفوع

همچنین در معیار کلاسیک Rome IV، شروع علائم باید حداقل شش ماه قبل از زمان تشخیص بوده باشد.

بنابراین اگر بخواهیم خیلی ساده بگوییم:

درد مکرر شکم + تغییر در دفع = احتمال IBS

اما این فرمول به معنی تشخیص قطعی نیست؛ زیرا بیماری‌های دیگری نیز می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند.


علائم سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

علائم IBS در افراد مختلف یکسان نیست، اما شایع‌ترین نشانه‌ها عبارت‌اند از:

درد و گرفتگی شکم

درد شکم معمولاً یکی از اصلی‌ترین علائم بیماری است و ممکن است با دفع مدفوع تغییر کند.

شدت درد نیز ممکن است در طول زمان متفاوت باشد؛ یعنی فرد برای مدتی علائم شدیدی داشته باشد و سپس برای مدتی تقریباً بدون علامت باشد.

نفخ شکم

نفخ یکی از شکایت‌های رایج در افراد مبتلا به IBS است.

ممکن است فرد بعد از خوردن بعضی غذاها احساس کند شکم او متورم یا پر از گاز شده است.

یبوست

در برخی افراد، مشکل اصلی یبوست است. این افراد ممکن است مدفوع سفت داشته باشند یا برای دفع نیاز به زور زدن پیدا کنند.

اسهال

برخی افراد بیشتر با اسهال مواجه هستند و ممکن است چند بار در روز نیاز به دفع داشته باشند.

تناوب یبوست و اسهال

در بعضی افراد دوره‌های یبوست و اسهال جابه‌جا می‌شوند.

این حالت باعث می‌شود فرد یک دوره مدفوع سفت و دفع دشوار داشته باشد و در دوره‌ای دیگر دچار مدفوع شل یا آبکی شود.

احساس تخلیه نشدن کامل روده

گاهی فرد پس از دفع همچنان احساس می‌کند مدفوع به طور کامل خارج نشده است.

وجود مخاط در مدفوع

وجود مقدار کمی مخاط سفیدرنگ می‌تواند در برخی افراد مبتلا به IBS دیده شود.


انواع سندروم روده تحریک پذیر

IBS را می‌توان بر اساس نوع غالب مدفوع به چند گروه تقسیم کرد.

IBS با غلبه یبوست

در این نوع، یبوست بخش غالب علائم است.

فرد ممکن است بیشتر مواقع مدفوع سفت داشته باشد و دفع برای او دشوار باشد.

IBS با غلبه اسهال

در این حالت، اسهال یا مدفوع شل بخش اصلی مشکل است.

ممکن است فرد بعد از غذا یا در شرایط خاص احساس فوریت برای رفتن به سرویس بهداشتی داشته باشد.

IBS نوع مختلط

در این نوع، فرد دوره‌هایی از یبوست و دوره‌هایی از اسهال را تجربه می‌کند.

IBS نوع نامشخص

برخی افراد علائمی دارند که دقیقاً در سه گروه بالا قرار نمی‌گیرند.


آیا هر دل‌دردی نشانه IBS است؟

خیر.

این یکی از مهم‌ترین نکاتی است که باید هنگام جستجوی علائم IBS در نظر بگیرید.

درد شکم می‌تواند دلایل بسیار متنوعی داشته باشد؛ از مشکلات ساده گوارشی و تغییر رژیم غذایی گرفته تا بیماری‌های التهابی روده، عفونت‌ها، مشکلات کیسه صفرا، بیماری‌های معده و برخی بیماری‌های دیگر.

به همین دلیل نباید صرفاً بر اساس یک یا دو علامت برای خودتان تشخیص IBS بگذارید.

اگر درد شکم شدید، مداوم یا جدید است، به‌خصوص اگر همراه با علائم غیرمعمول باشد، بهتر است علت آن توسط پزشک بررسی شود.


آیا نفخ و گاز معده به معنی روده تحریک پذیر است؟

خیر.

آیا نفخ و گاز معده به معنی روده تحریک پذیر است؟
آیا نفخ و گاز معده به معنی روده تحریک پذیر است؟

نفخ و افزایش گاز می‌تواند در IBS دیده شود، اما نفخ به تنهایی برای تشخیص سندروم روده تحریک پذیر کافی نیست.

نوع غذا، سرعت غذا خوردن، نوشیدنی‌های گازدار، برخی عدم تحمل‌های غذایی، یبوست و عوامل مختلف دیگر می‌توانند باعث نفخ شوند.

اگر نفخ شما همراه با درد شکم تکرارشونده و تغییر در اجابت مزاج باشد، احتمال IBS بیشتر مورد توجه قرار می‌گیرد.


آیا استرس باعث سندروم روده تحریک پذیر می‌شود؟

رابطه میان مغز و دستگاه گوارش در IBS اهمیت زیادی دارد.

استرس و عوامل روانی می‌توانند در برخی افراد باعث تشدید علائم گوارشی شوند؛ به همین دلیل ممکن است فرد متوجه شود در دوره‌های پراسترس، دل‌درد، نفخ یا تغییر در دفع او بیشتر می‌شود.

اما این موضوع به این معنا نیست که IBS «فقط از استرس» ایجاد می‌شود.

IBS یک اختلال پیچیده است و عوامل مختلفی می‌توانند در ایجاد یا تشدید علائم آن نقش داشته باشند. منابع پزشکی IBS را در چارچوب اختلالات تعامل مغز و روده نیز بررسی می‌کنند.


سندروم روده تحریک پذیر چگونه تشخیص داده می‌شود؟

تشخیص IBS معمولاً با یک آزمایش واحد انجام نمی‌شود.

پزشک ابتدا درباره علائم و سابقه پزشکی سؤال می‌کند و سپس معاینه انجام می‌دهد. بر اساس شرایط فرد ممکن است برای کنار گذاشتن بیماری‌های دیگر، آزمایش خون، آزمایش مدفوع یا بررسی‌های دیگر درخواست شود.

پزشک چه چیزهایی را از شما می‌پرسد؟

احتمالاً درباره موارد زیر سؤال خواهد شد:

  • درد شکم از چه زمانی شروع شده است؟
  • درد چند بار در هفته یا ماه اتفاق می‌افتد؟
  • درد با دفع ارتباط دارد؟
  • چند بار در روز یا هفته دفع دارید؟
  • مدفوع سفت است یا شل؟
  • آیا دوره‌هایی از اسهال و یبوست دارید؟
  • آیا نفخ دارید؟
  • آیا اخیراً وزن کم کرده‌اید؟
  • آیا در مدفوع خون مشاهده کرده‌اید؟
  • آیا سابقه خانوادگی بیماری‌های گوارشی دارید؟
  • چه داروهایی مصرف می‌کنید؟
  • آیا اخیراً عفونت گوارشی داشته‌اید؟
  • آیا علائم در شرایط پراسترس تشدید می‌شوند؟

این اطلاعات به پزشک کمک می‌کند الگوی علائم را بهتر تشخیص دهد.


آیا برای تشخیص IBS کولونوسکوپی لازم است؟

در همه افراد، کولونوسکوپی برای تشخیص IBS ضروری نیست.

اگر علائم فرد با IBS مطابقت داشته باشد و نشانه‌ای از بیماری‌های جدی‌تر وجود نداشته باشد، پزشک ممکن است بر اساس شرح حال، معاینه و بررسی‌های لازم تشخیص را مطرح کند.

با این حال، در شرایط خاص ممکن است پزشک برای بررسی سایر بیماری‌ها آزمایش‌ها یا اقدامات تشخیصی بیشتری درخواست کند.

بنابراین پاسخ این سؤال که «آیا برای تشخیص روده تحریک پذیر حتماً کولونوسکوپی لازم است؟» خیر، نه در همه افراد.


چه آزمایش‌هایی ممکن است برای بررسی علائم IBS انجام شود؟

هدف آزمایش‌ها معمولاً اثبات مستقیم IBS نیست؛ بلکه بررسی و کنار گذاشتن بیماری‌هایی است که می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند.

بسته به شرایط فرد ممکن است موارد زیر درخواست شود:

آزمایش خون

آزمایش خون می‌تواند به بررسی مشکلاتی مانند کم‌خونی یا برخی نشانه‌های عفونت و بیماری‌های دیگر کمک کند.

آزمایش مدفوع

گاهی برای بررسی خون، عفونت یا برخی بیماری‌های دیگر، آزمایش مدفوع انجام می‌شود.

آزمایش‌های تکمیلی

در صورت وجود علائم خاص یا یافته‌های غیرطبیعی، پزشک ممکن است آزمایش‌ها یا بررسی‌های بیشتری تجویز کند.

بنابراین اینکه یک فرد مبتلا به علائم IBS به چه آزمایش‌هایی نیاز دارد، به سن، سابقه پزشکی، شدت علائم و یافته‌های معاینه بستگی دارد.


علائم هشدار در سندروم روده تحریک پذیر چیست؟

اگر علائم گوارشی دارید، نباید تمام آن‌ها را به IBS نسبت دهید.

برخی نشانه‌ها می‌توانند احتمال بیماری‌های دیگر را مطرح کنند و نیازمند ارزیابی پزشکی باشند.

وجود خون در مدفوع

خون‌ریزی از مقعد، مدفوع خونی یا مدفوع سیاه و قیری از علائمی هستند که باید جدی گرفته شوند.

کاهش وزن بدون دلیل

اگر بدون تغییر قابل توجه در رژیم غذایی یا فعالیت بدنی، وزن شما به شکل غیرعمدی کاهش پیدا کرده است، بهتر است علت آن بررسی شود.

کم‌خونی

کم‌خونی، به‌خصوص اگر علت آن مشخص نباشد، می‌تواند نشانه‌ای باشد که نیاز به بررسی بیشتر دارد.

توده شکمی

احساس یا مشاهده توده در شکم نیازمند ارزیابی پزشکی است.

شروع جدید علائم در سنین بالاتر

شروع علائم گوارشی جدید در سنین بالاتر اهمیت بیشتری دارد و پزشک ممکن است بررسی‌های دقیق‌تری را در نظر بگیرد.

همچنین سابقه خانوادگی برخی بیماری‌های گوارشی، از جمله سرطان روده یا بیماری‌های التهابی روده، می‌تواند در تصمیم پزشک برای بررسی‌های بیشتر مؤثر باشد.


تفاوت سندروم روده تحریک پذیر با بیماری‌های دیگر چیست؟

یکی از دشوارترین قسمت‌های تشخیص IBS این است که بسیاری از بیماری‌های گوارشی می‌توانند علائم مشابه ایجاد کنند.

تفاوت سندروم روده تحریک پذیر با بیماری‌های دیگر چیست؟
تفاوت سندروم روده تحریک پذیر با بیماری‌های دیگر چیست؟

IBS یا بیماری التهابی روده؟

بیماری‌های التهابی روده مانند کرون و کولیت اولسراتیو می‌توانند باعث درد شکم و تغییر در اجابت مزاج شوند.

اما وجود نشانه‌هایی مانند خون در مدفوع، کاهش وزن، کم‌خونی یا علائم التهاب می‌تواند پزشک را به سمت بررسی بیماری‌های دیگری سوق دهد.

IBS یا مسمومیت غذایی؟

مسمومیت غذایی معمولاً با شروع نسبتاً ناگهانی علائم مانند اسهال، دل‌درد، تهوع یا استفراغ همراه است و با IBS مزمن تفاوت دارد.

IBS یا یبوست ساده؟

اگر مشکل اصلی فرد یبوست باشد اما درد شکمی عودکننده و الگوی مشخص IBS وجود نداشته باشد، ممکن است مشکل فرد صرفاً یبوست باشد.

IBS یا مشکلات معده؟

همه دردهای شکمی از روده منشأ نمی‌گیرند. برای مثال درد قسمت بالای شکم می‌تواند با مشکلات مختلف معده و دستگاه گوارش فوقانی ارتباط داشته باشد.

به همین دلیل محل درد، زمان ایجاد آن و ارتباط آن با غذا و دفع اهمیت زیادی دارد.

اگر همراه با درد شکم، علائم دیگری مانند معده‌درد شدید یا مداوم دارید، بهتر است علت آن را صرفاً به IBS نسبت ندهید. برای آشنایی بیشتر با علائمی که می‌توانند نیازمند بررسی پزشکی باشند، می‌توانید مقاله علائم معده درد خطرناک؛ چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم و درمان خانگی چیست؟ را نیز مطالعه کنید.


آیا سندروم روده تحریک پذیر خطرناک است؟

IBS در حالت معمول باعث آسیب ساختاری به دستگاه گوارش نمی‌شود و به خودی خود با بیماری‌هایی مانند سرطان روده یکسان نیست.

با این حال، این موضوع به معنی نادیده گرفتن علائم جدید یا شدید نیست.

ممکن است فردی که قبلاً IBS داشته است، در آینده به بیماری دیگری مبتلا شود؛ بنابراین هر علامت جدید، شدید یا غیرعادی را نباید خودکار به IBS نسبت داد.


آیا IBS درمان می‌شود؟

IBS معمولاً یک بیماری مزمن است و علائم آن می‌توانند دوره‌ای باشند؛ یعنی برای مدتی تشدید شوند و سپس کاهش پیدا کنند.

درمان به نوع علائم و شرایط فرد بستگی دارد.

برای بعضی افراد اصلاح رژیم غذایی و سبک زندگی کمک‌کننده است و در برخی دیگر پزشک ممکن است دارو یا روش‌های درمانی دیگری را پیشنهاد کند.

هدف درمان معمولاً کاهش علائم و بهبود کیفیت زندگی است.


برای روده تحریک پذیر چه غذاهایی مناسب است؟

هیچ رژیم غذایی واحدی برای همه افراد مبتلا به IBS وجود ندارد.

غذاهایی که علائم یک فرد را تشدید می‌کنند ممکن است برای فرد دیگری مشکلی ایجاد نکنند.

به همین دلیل بهتر است فرد به واکنش بدن خود نسبت به غذاهای مختلف توجه کند.

برخی افراد ممکن است متوجه شوند غذاهای بسیار چرب، وعده‌های غذایی حجیم، برخی خوراکی‌های نفاخ یا بعضی نوشیدنی‌ها علائمشان را تشدید می‌کنند.

ثبت غذاهای مصرفی و علائم روزانه می‌تواند به شناسایی الگوی شخصی کمک کند.


آیا رژیم کم FODMAP برای IBS مفید است؟

رژیم کم FODMAP یکی از رژیم‌هایی است که در برخی افراد مبتلا به IBS مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این رژیم میزان برخی کربوهیدرات‌های قابل تخمیر را برای مدتی محدود می‌کند و سپس معمولاً مواد غذایی به‌صورت مرحله‌ای به رژیم برگردانده می‌شوند.

با این حال، بهتر است اجرای یک رژیم محدودکننده بدون برنامه‌ریزی انجام نشود؛ زیرا حذف تعداد زیادی از مواد غذایی برای مدت طولانی می‌تواند رژیم را از نظر مواد مغذی محدود کند.


چه زمانی برای علائم روده تحریک پذیر به پزشک مراجعه کنیم؟

اگر علائم شما جدید هستند، مدت زیادی ادامه پیدا کرده‌اند یا روی زندگی روزمره تأثیر گذاشته‌اند، مراجعه به پزشک منطقی است.

مراجعه پزشکی اهمیت بیشتری دارد اگر یکی از موارد زیر را تجربه می‌کنید:

  • خون در مدفوع
  • مدفوع سیاه
  • کاهش وزن بدون علت مشخص
  • کم‌خونی
  • درد شدید یا مداوم شکم
  • توده شکمی
  • تغییر جدید و پایدار در عادت دفع
  • سابقه خانوادگی بیماری‌های جدی گوارشی
  • شروع جدید علائم در سنین بالاتر
  • تب یا علائم عمومی قابل توجه

وجود این علائم لزوماً به معنی ابتلا به یک بیماری خطرناک نیست، اما نشان می‌دهد که بهتر است علت علائم دقیق‌تر بررسی شود.


چطور بفهمیم IBS داریم یا فقط مشکل گوارشی موقتی است؟

یکی از راه‌های مفید، توجه به الگوی علائم در طول زمان است.

اگر بعد از یک وعده غذای سنگین یک بار دچار نفخ و دل‌درد شده‌اید، نمی‌توان از آن نتیجه گرفت که IBS دارید.

اما اگر در ماه‌های مختلف بارها دچار درد شکم شده‌اید و این درد همراه با تغییر تعداد یا شکل مدفوع بوده و با دفع نیز ارتباط داشته است، احتمال IBS بیشتر مطرح می‌شود.

با این حال، تشخیص نهایی همچنان به بررسی پزشکی و کنار گذاشتن علل دیگر وابسته است.


چک‌لیست ساده تشخیص احتمالی سندروم روده تحریک پذیر

اگر می‌خواهید یک ارزیابی اولیه از علائم خود داشته باشید، به سؤالات زیر پاسخ دهید:

سؤال بله / خیر
آیا درد شکم شما به صورت تکرارشونده اتفاق می‌افتد؟
آیا درد با دفع مدفوع ارتباط دارد؟
آیا تعداد دفعات دفع شما تغییر کرده است؟
آیا شکل مدفوع شما تغییر کرده است؟
آیا این علائم طی ماه‌های اخیر تکرار شده‌اند؟
آیا نفخ یا احساس پری شکم دارید؟
آیا گاهی دچار یبوست و گاهی اسهال می‌شوید؟
آیا احساس تخلیه نشدن کامل روده دارید؟

هرچه الگوی علائم بیشتر با معیارهای IBS مطابقت داشته باشد، احتمال آن بیشتر مطرح می‌شود؛ اما این چک‌لیست جایگزین تشخیص پزشک نیست.


آیا IBS با افزایش سن بدتر می‌شود؟

IBS می‌تواند در طول زمان دوره‌های بهتر و بدتر داشته باشد.

شدت علائم ممکن است تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله نوع غذا، الگوی خواب، استرس، فعالیت روزانه و شرایط فرد قرار بگیرد.

بنابراین ممکن است فردی برای چند ماه علائم کمی داشته باشد و سپس در دوره‌ای دیگر علائمش بیشتر شود.

اگر الگوی علائم به شکل قابل توجهی تغییر کند، بهتر است آن را صرفاً به IBS نسبت ندهید و با پزشک مشورت کنید.


آیا سندروم روده تحریک پذیر باعث سرطان روده می‌شود؟

IBS به خودی خود باعث آسیب ساختاری به دستگاه گوارش نمی‌شود و با سرطان روده یک بیماری محسوب نمی‌شود.

اما افراد مبتلا به IBS نیز مانند سایر افراد ممکن است در طول زندگی به بیماری‌های دیگری مبتلا شوند.

بنابراین وجود تشخیص IBS نباید باعث شود علائم هشدار مانند خون‌ریزی، کاهش وزن بدون علت یا کم‌خونی نادیده گرفته شوند.


آیا درد سمت راست یا چپ شکم می‌تواند نشانه IBS باشد؟

بله، درد مرتبط با IBS الزاماً فقط در یک نقطه خاص از شکم ایجاد نمی‌شود.

ممکن است فرد درد را در سمت راست، سمت چپ، قسمت پایین شکم یا نواحی دیگر احساس کند.

با این حال، محل درد به تنهایی نمی‌تواند IBS را تشخیص دهد.

شدت درد، زمان شروع، ارتباط آن با غذا و دفع، علائم همراه و روند آن در طول زمان اهمیت بیشتری دارند.


آیا IBS باعث نفخ بعد از غذا می‌شود؟

نفخ بعد از غذا می‌تواند در افراد مبتلا به IBS دیده شود، اما این علامت اختصاصی IBS نیست.

اگر نفخ بعد از غذا به شکل مکرر اتفاق می‌افتد و همراه با درد شکم و تغییر در دفع است، بهتر است الگوی علائم خود را یادداشت کنید و در صورت تداوم با پزشک مشورت کنید.

ثبت اینکه چه غذایی خورده‌اید، چه زمانی علائم شروع شده‌اند و وضعیت دفع چگونه بوده است، می‌تواند اطلاعات مفیدی در اختیار پزشک قرار دهد.


برای تشخیص IBS به چه پزشکی مراجعه کنیم؟

در صورت تداوم علائم می‌توانید ابتدا به پزشک عمومی یا متخصص گوارش مراجعه کنید.

پزشک بر اساس شرح حال و معاینه مشخص می‌کند که آیا علائم با IBS سازگار هستند یا به بررسی‌های بیشتری نیاز دارید.

اگر علائم هشدار وجود داشته باشد، احتمالاً روند تشخیصی متفاوت خواهد بود و ممکن است آزمایش‌ها یا بررسی‌های تخصصی بیشتری لازم شود.


جمع‌بندی؛ از کجا بفهمیم سندروم روده تحریک پذیر داریم؟

اگر بخواهیم پاسخ این سؤال را در چند جمله خلاصه کنیم، مهم‌ترین نشانه IBS وجود درد شکمی تکرارشونده همراه با تغییر در اجابت مزاج است.

اگر درد شکم شما به دفع مدفوع ارتباط دارد یا هم‌زمان با آن تعداد دفعات دفع یا شکل مدفوع تغییر می‌کند، علائم شما می‌توانند با سندروم روده تحریک پذیر مطابقت داشته باشند. معیارهای Rome IV، درد شکمی عودکننده حداقل یک روز در هفته طی سه ماه اخیر را در کنار حداقل دو مورد از ارتباط با دفع، تغییر تعداد دفعات مدفوع یا تغییر شکل مدفوع در نظر می‌گیرد.

با این حال، هیچ علامت منفردی به تنهایی IBS را ثابت نمی‌کند. پزشک باید علائم را در طول زمان بررسی کند و در صورت نیاز بیماری‌های دیگری مانند بیماری‌های التهابی روده، عفونت‌ها یا سایر مشکلات گوارشی را کنار بگذارد.

وجود خون در مدفوع، مدفوع سیاه، کاهش وزن بدون دلیل، کم‌خونی، توده شکمی یا تغییر قابل توجه و جدید در عادت دفع از جمله مواردی هستند که نباید صرفاً به IBS نسبت داده شوند و نیاز به ارزیابی پزشکی دارند.

توجه: این مطلب با هدف افزایش آگاهی عمومی تهیه شده است و جایگزین معاینه، تشخیص یا تجویز پزشک نیست. اگر علائم شدید، مداوم یا غیرعادی دارید، برای بررسی علت آن‌ها به پزشک مراجعه کنید.

مشاهده بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Are you human? Please solve:Captcha


دکمه بازگشت به بالا